ibhubesi (Lion): incazelo yephupho ngokwamasiko (amaXhosa)

Emibikweni yamaXhosa neyamaMpondo, ibhubesi elibonakala ephusheni lihlotshaniswa namadlozi, ngokuvamile kumuntu obizelwe ukuphilisa. U-Hunter uchaza ukuthi imimoya yamadlozi ibonakala kubantu abanalolu bizo njengezilwane zasendle, njengamabhubesi, kanti u-Hirst ubhala ngowesifazane owaphupha ngokuphindaphindiwe ibhubesi, iphupho elaxazululwa ngomkhuba owenziwa ethafeni elinotshani. [1] [2] [3]

Amagama

  • IsiNgisi: Lion
  • isiZulu: ibhubesi

Uhlolojikelele

U-Hunter, ebhala ngamaMpondo ngeminyaka yama-1930, uchaza ukuthi umuntu obizelwe ukuba isangoma, one-inkathazo, kulindeleke ukuba aphuphe njalo futhi aqhubeke ebona ityala, umoya wedlozi osesimweni sesilwane sasendle njengebhubesi, ingwe noma indlovu. Isilwane esivelayo sincike kumuntu, hhayi esibongweni sakubo. Ucwaningo luka-Hirst lwezangoma ezingamaXhosa lubhala ngowesifazane owayelokhu ephupha ibhubesi lizulazula ethafeni elinotshani eduze kwaseMakana's Kop. Isangoma sakhe esamethwasa sahlanganisa ibhubesi, isilwane sasendle sasethafeni elinotshani, namadlozi akhe, sabe sesimenzela umkhuba lapho; ngemva kwalokho iphupho alibange lisabuya.

Ingqikithi: Izilwane emaphusheni

isiXhosa

U-Hunter, ebhala ngamaMpondo, uchaza imimoya yamadlozi esesimweni sezilwane zasendle, kuhlanganise namabhubesi, ebonakala emaphusheni abantu ababizelwe ukuba yizangoma. U-Hirst ubhala ngowesifazane iphupho lakhe elaliphindaphinda lebhubesi elalihlotshaniswa yisangoma sakhe namadlozi ethafeni elinotshani; ngemva komkhuba owenziwa lapho, iphupho layanqamuka. [1] [2] [3]

Izinguquko ezivamile
UshintshoIncazelo
Iphupho lebhubesi eliphindaphindayoU-Hirst ubhala ngephupho elaliphindaphinda lebhubesi lowesifazane oyedwa, elanqamuka ngemva kokuba isangoma sakhe simenzele umkhuba wamadlozi akhe ethafeni elinotshani. [2] [3]

Imibuzo evamile

Kusho ukuthini ukuphupha ibhubesi ngokwesiko lamaXhosa?

U-Hunter, ebhala ngamaMpondo, uchaza imimoya yamadlozi ebonakala njengezilwane zasendle, kuhlanganise namabhubesi, kubantu ababizelwe ukuba yizangoma. U-Hirst ubhala ngowesifazane oyedwa iphupho lakhe lebhubesi elalihlotshaniswa yisangoma sakhe namadlozi akhe. [1] [3]

Kungani ngihlala ngiphupha ibhubesi?

U-Hirst ubhala ngowesifazane owayephupha ibhubesi ngokuphindaphindiwe. Isangoma sakhe sahlanganisa ibhubesi namadlozi akhe kanye nethafa elinotshani, senza umkhuba lapho, futhi iphupho lanqamuka. Lokho kulandisa komuntu oyedwa. [2] [3]

Ingabe ibhubesi ephusheni liwuphawu lokubizwa?

Ocwaningweni luka-Hunter lwamaMpondo, kwakulindeleke ukuba abantu abanalolu bizo baqhubeke bebona emaphusheni nalapho bephapheme umoya wedlozi osesimweni sesilwane, njengebhubesi. [1]

Indlela yokucabanga ngaleli phupho

Bhala ukuthi ubani noma yini oyibonile, lokho ekwenzile nokuthi iphupho likwenze wazizwa kanjani. Iphupho elilodwa liyisiqalo sokuzindla, alisona isiprofetho, ukuxilongwa kwesifo noma isinqumo mayelana nobizo. Gcina imininingwane ku-ithuluzi lokuzindla ngephupho ngaphambi kokuba uyikhohlwe.

Izimpawu ezihlobene

Okuvamile

Ingqikithi efanayo

Joyina umphakathi

Joyina umphakathi ukuze nixoxe ngokuthi iphupho elifana naleli lichazwa kanjani emndenini wakini.

Imithombo

Le misebenzi eshicilelwe iyimithombo yezincazelo ezikuleli khasi.

Akukho ndima ecashuniwe kuleli khasi.

  1. Monica Hunter (1936). Reaction To Conquest. Oxford University Press for the International Institute of African Languages and Cultures. Chapter on Diviners/Initiation, c. pp. 320-323; plates XIX-XX (novice confesses her dreams).
  2. Manton Hirst (2005). Dreams and Medicines: The Perspective of Xhosa Diviners and Novices in the Eastern Cape, South Africa. Informa UK Limited. printed page 12 (PDF page 13).
  3. Manton Hirst (2005). Dreams and Medicines: The Perspective of Xhosa Diviners and Novices in the Eastern Cape, South Africa. Informa UK Limited. printed page 12 (PDF page 13).

Indlela esenza ngayo ucwaningo

Kugcine ukubuyekezwa ngomhla ka-7 ku-uNovemba 2026.