ibhubesi (Lion): intsingiselo yephupha ngokwezithethe (amaXhosa)
Kwiingxelo zamaXhosa namaMpondo, ingonyama ephupheni inxulunyaniswa nezinyanya, ngokufuthi kumntu obizelwe ukuba aphilise. U-Hunter uchaza ukuba izinyanya zibonakala kubantu abanolu bizo njengezilwanyana zasendle ezifana neengonyama, kwaye u-Hirst ubhala ngengxelo yomfazi owaphupha ngokuphindaphindiweyo ngengonyama, iphupha elaphela emva kokwenziwa kwesithethe ethafeni elinengca. [1] [2] [3]
Amagama
- IsiNgesi: Lion
- isiZulu: ibhubesi
Amagqabantshintshi
U-Hunter, ebhala ngamaMpondo ngeminyaka yoo-1930, uchaza ukuba umntu obizelwe ukuba abe ligqirha, onenkathazo, kulindeleke ukuba aphuphe rhoqo aze aqhubeke ebona ityala, umoya wezinyanya okwimo yesilwanyana sasendle esifana nengonyama, ingwe okanye indlovu. Isilwanyana esibonakalayo sixhomekeke emntwini, hayi kwisiduko. Uphononongo luka-Hirst lwamagqirha amaXhosa lubhala ngomfazi owayephupha ngokuphindaphindiweyo ngengonyama eyayizula ethafeni elinengca kufuphi neKop kaMakana. Igqirha lakhe elamngenisayo ladibanisa ingonyama, isilwanyana sasendle esihlala ethafeni elinengca, nezinyanya zakhe, laza lamenzela isithethe apho; emva koko iphupha alizange liphinde libuye.
Umxholo: Izilwanyana emaphupheni
isiXhosa
U-Hunter, ebhala ngamaMpondo, uchaza izinyanya ezikwimo yezilwanyana zasendle, kuquka neengonyama, ezibonwa emaphupheni ngabantu ababizelwe ukuba babe ngamagqirha. U-Hirst ubhala ngomfazi iphupha lakhe eliphindaphindayo lengonyama eladityaniswa ligqirha lakhe nezinyanya zasethafeni elinengca; emva kokwenziwa kwesithethe apho, iphupha laphela. [1] [2] [3]
| Inguqulelo | Intsingiselo |
|---|---|
| Iphupha eliphindaphindayo lengonyama | U-Hirst ubhala ngengxelo yomfazi omnye owaphupha ngokuphindaphindiweyo ngengonyama, iphupha elaphela emva kokuba igqirha lakhe lenzele izinyanya zakhe isithethe ethafeni elinengca. [2] [3] |
Imibuzo eqhelekileyo
Kuthetha ukuthini ukuphupha ngengonyama ngokwenkcubeko yamaXhosa?
U-Hunter, ebhala ngamaMpondo, uchaza ukuba izinyanya zibonakala njengezilwanyana zasendle, kuquka neengonyama, kubantu ababizelwe ukuba babe ngamagqirha. U-Hirst ubhala ngomfazi omnye, yaye igqirha lakhe ladibanisa iphupha lakhe lengonyama nezinyanya zakhe. [1] [3]
Kutheni ndiphupha ngengonyama ngokuphindaphindiweyo?
U-Hirst ubhala ngomfazi owayephupha ngokuphindaphindiweyo ngengonyama. Igqirha lakhe ladibanisa ingonyama nezinyanya zakhe nethafa elinengca, lenza isithethe apho, laza iphupha laphela. Le yingxelo yomntu omnye. [2] [3]
Ngaba ingonyama ephupheni iluphawu lobizo?
Kuphononongo luka-Hunter lwamaMpondo, abantu ababenolu bizo kwakulindeleke ukuba baqhubeke bebona umoya wezinyanya ukwimo yesilwanyana, esifana nengonyama, emaphupheni naxa bevukile. [1]
Indlela yokucingisisa ngeli phupha
Bhala phantsi ukuba ubone bani okanye ntoni, ukuba benze ntoni, nendlela elivakale ngayo iphupha. Iphupha elinye sisiqalo sokucingisisa, asiloxela ikamva, asiloxilongo, yaye alisosigqibo malunga nobizo. Gcina iinkcukacha kwi-isixhobo sokucingisisa ngephupha ngaphambi kokuba uzilibale.
Iimpawu ezinxulumene neli
Ngokubanzi
Umxholo ofanayo
Joyina uluntu
Joyina uluntu ukuze uthethe ngendlela iphupha elifana neli elitolikwa ngayo kusapho lwakho.
Imithombo
Le misebenzi ipapashiweyo yimithombo yeenkcazelo ezikweli phepha.
Akukho sicatshulwa kweli phepha.
- Monica Hunter (1936). Reaction To Conquest. Oxford University Press for the International Institute of African Languages and Cultures. Chapter on Diviners/Initiation, c. pp. 320-323; plates XIX-XX (novice confesses her dreams).
- Manton Hirst (2005). Dreams and Medicines: The Perspective of Xhosa Diviners and Novices in the Eastern Cape, South Africa. Informa UK Limited. printed page 12 (PDF page 13).
- Manton Hirst (2005). Dreams and Medicines: The Perspective of Xhosa Diviners and Novices in the Eastern Cape, South Africa. Informa UK Limited. printed page 12 (PDF page 13).
Igqityelwe ukuhlaziywa ngomhla we-umhla we-7 ku-Novemba 2026.