utshwala (Beer): tlhaloso ya toro moetlong wa Mazulu le Maxhosa

Mabitso

• Senyesemane: Beer
• isiZulu: utshwala

Kakaretso

Phuputso e nngwe ya umqombothi hara amakrwala, bahlankana ba Maxhosa ba qetang ho kgaolwa, e hlalosa hore ha badimo ba tletleba torong kapa ba fana ka lesedi ka ntho eo lelapa le e hlokomolohileng, hlooho ya lelapa e ka ritela biri hore ba kgotsofale. Phuputsong ya Bigalke ya Ndlambe, ho tlalehilwe monna ya ileng a lora banna ba bararo ka tlung ya hae ba mo bolella hore a ba abele biri ya hae, mme a nka hore ke badimo ba hae. Phuputsong ya Schweitzer, molori eo ntatae a ileng a kopa biri o ile a e ritela mme a re toro eo e mo tliseditse mahlohonolo. Phuputso ya Mndende ya puo ya meetlo ya Sexhosa e bontsha tshebediso e fapaneng: biri, lefuro le amagqirha ditorong tsa mosadi a le mong di ile tsa utlwisisiwa e le pitso ya hae ya ho ba igqirha. Callaway o fana ka mohlala wa Mazulu oo ho wona morena wa motse, ya ileng a kgalemelwa torong ka lebaka la ho se lebohe ka mora kotulo e ngata, a retileng biri.

Sehlooho: Lehae, dijo le ditho tsa motho

isiXhosa

Ha badimo ba bonahala ba tletleba torong, phuputso e nngwe ya umqombothi hara amakrwala e hlalosa hore ho ka etsahala hore ntho eo ba neng ba e kolotwa e lebalehe, mme biri e ka ritellwa hore ba kgotsofale. Bigalke le Schweitzer e mong le e mong ba tlaleha molori ya ileng a ritela kapa a aba biri ka mora hore badimo kapa ntate a e kope. Mndende o tlaleha biri ditorong tsa mosadi a le mong e le karolo ya pitso ya hae ya ho ba igqirha. ^{[1] [2] [5] [3]}

isiZulu

utshwala

Callaway o fana ka mohlala wa morena wa motse eo, ka mora kotulo e ngata, a lorang a botswa hore na ke hobaneng a sa lebohe. O utlwisisa hanghang, o laela hore ho ritelwe biri mme o leboha Amatongo ka seo a se fumaneng. Mohlaleng ona biri ke karabo ya toro, ha se ntho e bonweng torong. ^[4]

Dipotso tse tlwaelehileng

Ho bolela eng ha badimo ba kopa biri torong?

Ditlalehong tsa Maxhosa tse mona, hoo ho ka utlwisisiwa e le kopo ya hore ba ritellwe biri, ka dinako tse ding hobane ho ile ha lebaleha ntho eo ba neng ba e kolotwa. Bigalke o tlaleha monna wa Ndlambe ya ileng a ba abela biri ya hae ka mora toro e jwalo. ^{[1] [2]}

Ho bolela eng ho lora ntate a kopa biri?

Molori a le mong phuputsong ya Schweitzer o lorile toro ena, a ritela biri, mme ka mora moo a re toro eo e mo tliseditse mahlohonolo le bophelo bo botle. Ena ke tlhaloso ya motho a le mong ya toro ya hae. ^[5]

Na ho lora biri ho ka bolela pitso ya ho fodisa?

Ketsahalong e le nngwe, ho jwalo. Phuputso ya Mndende ya puo ya meetlo ya Sexhosa e tlaleha mosadi eo ditoro tsa hae tsa biri, lefuro le amagqirha di ileng tsa utlwisisiwa e le pitso ya hae ya ho ba igqirha. ^[3]

Ho lora biri ho bolela eng moetlong wa Mazulu?

Callaway o fana ka mohlala wa morena wa motse ya ileng a kgalemelwa torong ka lebaka la ho se lebohe ka mora kotulo e ntle, mme a laela hore ho ritelwe biri. Mona biri ke karabo ya toro, eseng ntho e bonweng torong. ^[4]

Mokgwa wa ho nahana ka toro ena

Ngola hore na o bone mang kapa eng, seo a se entseng, le kamoo toro e ileng ya o ama kateng. Toro e le nngwe ke qalo ya ho nahana, eseng polelelopele, tlhahlobo ya bokudi kapa qeto mabapi le pitso. Boloka dintlha ho sesebediswa sa ho nahana ka toro pele di ka o tswa mohopolong.

Matshwao a amanang

Ka kakaretso

• Ancestors
• Water

Sehlooho se tshwanang

• Pot
• Car
• Blanket
• Meat
• Maize

Eba setho sa setjhaba

Eba setho sa setjhaba ho bua ka kamoo toro e tshwanang le ena e hlaloswang ka teng lelapeng la heno.

Mehlodi

Dibuka tsena tse phatlaladitsweng ke mehlodi ya ditlhaloso tse leqepheng lena.

Ha ho temana e qotsitsweng leqepheng lena.

1. Mzoli Mavimbela (2021). THE VIEWS OF AMAKRWALA ON THE MEANING OF UMQOMBOTHI AND COMMERCIAL ALCOHOL USE DURING THE INITIATION CEREMONIES. academia.edu (upload). PDF page 84.
2. Erich Heinrich Bigalke (1970). The religious system of the Ndlambe of East London district. Rhodes University. PDF page 114.
3. Nokuzola Mndende (2002). Signifying practices : Amaxhosa ritual speech. academia.edu (upload). PDF page 81.
4. Henry Callaway (1870). The Religious System of the Amazulu by Henry Callaway - Read Online for free at Global Grey ebooks. Global Grey ebooks. Dream passage following the account of Undayeni; search full text for 'summer dreams are true' and 'The dream goes by contraries' (latter attributed to Umpengula Mbanda).
5. Robert Schweitzer (1983). A phenomenological explication of dream interpretation among rural and urban Nguni people. Rhodes University. PDF page 210.

Mokgwa wa rona wa dipatlisiso