ixhegu (Old Man): tlhaloso ya toro moetlong wa Maxhosa

Mabitso

• Senyesemane: Old Man
• isiZulu: ixhegu

Kakaretso

Thuto e le nngwe ya Hunter ya 1936 ka Mpondo e hlalosa hore baholo-holo ba hlaha ditorong ba le kamoo ba neng ba le kateng bophelong, le hore monna ya kulang ha a bona ntate kapa ntate-moholo wa hae torong o a tseba hore o kopjwa ho hlaba phoofolo ka moetlo. Thuto ya Bigalke ka Ndlambe e tlaleha ka monna ya ileng a lora ntate wa hae a le hara banna-baholo bao a sa ba tsebeng; ntate wa hae o ile a mo kopa hore a etsetse ntate-moholo wa hae, Mgoqi, moetlo, a ba a mo fa lerumo leo a neng a tla le sebedisa moetlong oo. Booi o tlaleha ka mosadi ya ileng a lora banna-baholo ba babedi ba apereng dikobo tse putswa, ba ileng ba re ke bontatemoholoholo ba hae, le hore mosebetsi o mongata o ne o mo emetse. Tsena ke ditlaleho tse itseng, ha se moelelo o le mong wa toro e nngwe le e nngwe ya monna-moholo.

Sehlooho: Badimo le ba seng ba hlokahetse

isiXhosa

Hunter, ha a ngola ka Mpondo, o re baholo-holo ba hlaha ditorong ba le kamoo ba neng ba le kateng bophelong, le hore monna ya kulang ha a bona ntate kapa ntate-moholo wa hae torong o nka seo e le tlhoko ya hore a hlabe phoofolo ka moetlo. Bigalke o tlaleha ka monna wa Ndlambe eo ntate wa hae, a le hara banna-baholo bao a sa ba tsebeng, a ileng a mo kopa hore a etsetse ntate-moholo wa hae moetlo. Mohlodi o le mong, Booi, o tlaleha ka mosadi eo torong ya hae a ileng a bona banna-baholo ba babedi ba reng ke bontatemoholoholo ba hae, le hore mosebetsi o mongata o ne o mo emetse. ^{[1] [2] [3]}

Dipotso tse tlwaelehileng

Na monna-moholo torong ke moholo-holo?

Ditlalehong tsena, ho ka ba jwalo. Hunter, ha a ngola ka Mpondo, o re baholo-holo ba hlaha ditorong ba le kamoo ba neng ba le kateng bophelong, mme Booi o tlaleha ka mosadi eo torong ya hae a ileng a bona banna-baholo ba babedi ba reng ke bontatemoholoholo ba hae. ^{[1] [3]}

Ho bolela eng ho lora ntate-moholo wa hao?

Hunter o ngola hore ho monna ya kulang wa Mpondo, ho bona ntate kapa ntate-moholo wa hae torong ho ne ho bolela hore o kopjwa ho hlaba phoofolo ka moetlo. Bigalke o tlaleha ka toro ya Ndlambe eo ho yona ntate a ileng a kopa molori hore a etsetse ntate-moholo wa hae moetlo. ^{[1] [2]}

Ho bolela eng ha banna-baholo ba bua le wena torong?

Tlalehong eo Booi a e tlalehang, banna-baholo ba babedi ba ileng ba re ke bontatemoholoholo ba molori ba ile ba mo bolella hore mosebetsi o mongata o ne o mo emetse. Tlalehong ya Bigalke, monna-moholo o ile a etsa kopo e amanang le moetlo. ^{[3] [2]}

Mokgwa wa ho nahana ka toro ena

Ngola hore na o bone mang kapa eng, seo a se entseng, le kamoo toro e ileng ya o ama kateng. Toro e le nngwe ke qalo ya ho nahana, eseng polelelopele, tlhahlobo ya bokudi kapa qeto mabapi le pitso. Boloka dintlha ho sesebediswa sa ho nahana ka toro pele di ka o tswa mohopolong.

Matshwao a amanang

Ka kakaretso

• Water
• Snake

Sehlooho se tshwanang

• Dead Relatives
• Ancestors
• Graveyard
• Grandmother
• Ancestral Debt

Eba setho sa setjhaba

Eba setho sa setjhaba ho bua ka kamoo toro e tshwanang le ena e hlaloswang ka teng lelapeng la heno.

Mehlodi

Dibuka tsena tse phatlaladitsweng ke mehlodi ya ditlhaloso tse leqepheng lena.

Ha ho temana e qotsitsweng leqepheng lena.

1. Monica Hunter (1936). Reaction To Conquest. Oxford University Press for the International Institute of African Languages and Cultures. Chapter on Diviners/Initiation, c. pp. 320-323; plates XIX-XX (novice confesses her dreams).
2. Erich Heinrich Bigalke (1970). The religious system of the Ndlambe of East London district. Rhodes University. PDF page 95.
3. Beauty Ntombizanele Booi (2004). Three perspectives on ukuthwasa: The view from traditional beliefs, Western Psychiatry and Transpersonal Psychology. Rhodes University, Faculty of Humanities, Department of Psychology. PDF page 59.

Mokgwa wa rona wa dipatlisiso